C. Sallusti Crispi De Bello Catilinario Et JugurthinoSallust
History
C. Sallusti Crispi De Bello Catilinario Et Jugurthino
Sallust
Jugurthine War, 111-105 B.C.; Rome -- History -- Conspiracy of Catiline, 65-62 B.C.
108. Ibi cum Boccho Numida quidam, Aspar nomine, multum et familiariter
agebat, praemissus ab Jugurtha, postquam Sullam accitum audierat,
orator[608] et subdole speculatum Bocchi consilia; praeterea Dabar,
Massugradae filius, ex gente Masinissae, ceterum materno genere impar
(nam pater ejus ex concubina ortus erat), Mauro ob ingenii multa bona
carus acceptusque. Quem Bocchus fidum esse Romanis multis ante
tempestatibus expertus illico ad Sullam nuntiatum mittit paratum sese
facere, quae populus Romanus vellet; colloquio diem, locum, tempus ipse
delegeret; consulta sese omnia cum illo integra habere;[609] neu
Jugurthae legatum pertimesceret, quo res communis licentius
gereretur;[610] nam ab insidiis ejus aliter caveri[611] nequivisse. Sed
ego comperior Bocchum magis Punica fide[612] quam ob ea, quae
praedicabat, simul Romanos et Numidam spe pacis attinuisse multumque cum
animo suo volvere solitum, Jugurtham Romanis an illi Sullam traderet;
libidinem[613] adversum nos, metum pro nobis suasisse.
[608] 'As ambassador with a public commission,' though at the same time
he privately acted the part of a spy.
[609] 'That he kept firmly and unalterably everything which had been
previously determined upon with Sulla.'
[610] 'In order that the common business might be conducted the more
carelessly.' The laying aside of fear in the presence of Jugurtha's
ambassador was to induce Sulla to carry on the negotiations for peace
more openly, frankly, and incautiously, since, under the influence of
fear, he would have been cautious and mistrustful. _Non pertimescere_
are joined together as one idea, somewhat in the sense of
_contemnere_, 'he should disregard' the ambassador, and accordingly
act with Bocchus more confidentially.
[611] The infinitive of the impersonal passive _cavetur ab insidiis_,
'precaution is taken against snares.'
[612] _Punica fides_ is proverbially the same as _mala fides_, the
Carthaginians being generally regarded by the Romans as perfidious
double-dealers. _Attinere_ is the same as _morari_, 'to detain.'
[613] 'His inclination.'
109. Igitur Sulla respondit, pauca coram Aspare locuturum, cetera occulte
aut nullo aut quam paucissimis praesentibus; simul edocet, quae sibi
responderentur. Postquam sicuti voluerat congressi, dicit se missum a
consule venisse quaesitum ab eo, pacem an bellum agitaturus foret. Tum
rex, uti praeceptum fuerat, post diem decimum redire jubet, ac nihil
etiamnunc[614] decrevisse, sed illo die responsurum. Dein ambo in sua
castra digressi. Sed ubi plerumque noctis processit, Sulla a Boccho
occulte accersitur; ab utroque tantummodo fidi interpretes adhibentur,
praeterea Dabar internuntius, sanctus vir et ex sententia ambobus.[615]
Ac statim sic rex incipit:
Public-domain text, read in full here on John Shaqi.
Reviews
Reviews
No reviews yet
Be the first to share your thoughts on this work.
Elsewhere in the archive
Join the Discussion
Join the discussion
Sign in to leave a comment or review.
Sign InorCreate an account