I _Finis erat orbis_, &c.[3] +Homerus+[4] primus, saltem Græcos inter, (de iis enim, quæ +Orpheo+ tribuuntur, adhuc sub judice lis est,) terram undiquaque Oceano cinctam allui[5] pronunciavit, opinio forte ipsi terræ coæva, quod verba, quæ sequuntur +Clementis+ Alexandrini innuere videntur; en ipsa verba: Mensam autem in Templo, (altare quoque thymmiamatis a +Moyse+ jussu divino factum)[6], habere undulas inflexas ac tortiles, (communiter coronam appellant,) significat terram, quam oceanus circumfluit[7]. Recepta hæc erat Philosophorum[8], Geographorum[9], Historicorum[10], & Poetarum[11], tum gentilium[12], tum Christianorum[13] opinio, atque quod ad Europam, Asiam & Africam, veterum orbem attinet, consentit illa ad unguem cum recentissimis & optimis observationibus. Hoc est cur veteres extrema littora finem terræ & naturæ dixerint[14]. Patet hoc, ut alios omittam, ex his +Virgilii+ Romanorum Coryphæi dictis: _Extremique hominum_ Morini——[15] populi in Galliæ finibus, qui Britanniam spectant, proximi oceano[16], & ultra oceanum quid erat præter Britanniam[17], oceani insulam[18] ultimam occidentis[19], quam fallax æstu circuit ipse oceanus[20], cujus licet magnitudinem olim nemo, ut +Livius+ refert, circumvectus[21], +Panegyricus+[22] tamen Maximiano & Constantino Impp. dictus aperte docet, eam tantæ magnitudinis a Cæsare habitam, ut non circumfusa oceano, sed complexa ipsum oceanum videretur[23]. Hæc cum verbis +Ricardi+[24] consentiunt, quæ verba sunt apud +Solinum+[25] eadem. Britannia judicata est orbis finis juxta +Valerium Catullum+ qui Albionem nostram ultimam Britanniam[26], ejusque incolas Britannos ultimos appellat[27]. Sequitur eum in hoc +Horatius Flaccus+ ita pro salute Augusti vota nuncupans: _Serves iturum Cæsarem in ultimos Orbis Britannos————_[28] nisi cum Beato +Chrysostomo+ tibi placuerit Britanniam extra orbem positam[29], Romanorumque virtutem in orbem redactam dicere[30]. In Romanorum nomen elementa transierunt[31], in quos etiam transivit orbis terrarum, qui Romano Imperio clauditur & definitur. unde a plerisque Orbis Romanus appellatur[32]; ita +M. Annæus Lucanus+ _————quin respicis orbem Romanum?_[33] Et denuo de Cæsare sermonem faciens idem Poëta canit: _Hic cui Romani spatium non sufficit orbis._[34] Sed vero propius ad ipsam rem accidit +Claudius Claudianus+ ita loquendo: _——nostro deducta Britannia mundo._[35] _Nomen pene orbis alterius_, &c.[36]]. Alii veterum auctorum non parce adeo loquuntur, liquet hoc ex his apud optimos eorum obviis expressionibus: _At nunc oceanus geminos interluit orbes._[37] Britannia oceani insula interfuso mari toto orbe divisa[38], ALTER ORBIS appellatur[39], postquam Romanorum subjecta esset imperio, ita canentes audimus: _Conjunctum est, quod adhuc Orbis, & Orbis erat_[40]. _Et jam Romano cingitur Oceano_[41].