“Respice terrifici scelerata sacraria Ditis, Cui cadit infausta fusus gladiator arena, Heu male lustratæ Phlegetontia victima Romæ. Nam quid vesani sibi vult ars impia ludi? Quid mortes juvenum, quid sanguine pasta voluptas Quid pulvis Caveæ semper funebris et illa Amphitheatralis spectacula tristia pompæ? Nempe Charon jugulis miserorum se duce dignas Accipit inferias, placatas crimine sacro. Hæ sunt deliciæ Jovis Infernalis: in istis Arbiter obscuri placidus requiescit Averni.” (Aur. Prudentius Clem. contra Symmachum, 379-389.) [216] 2. “Casu in meridianum spectaculum incidi, lusus expectans et sales et aliquid laxamenti, quo hominum oculi ab humano cruore acquiescant. 3. Contra est: quidquid ante pugnatum est, misericordia fuit. Nunc omissis nugis, mera homicidia sunt. Nihil habent quo tegantur; ad ictum totis corporibus expositi, nunquam frustra mittunt manum mittunt. Hoc plerique ordinariis paribus et postulatitiis præferunt non galea, non scuto repellitur ferrum. Quo munimenta? quo gladii artes? Omnia ista mortes meræ sunt. Mane leonibus et ursis homines, meridie spectatoribus suis objiciuntur. 4. Interfectores interfecturis jubentur objici, et victorem in aliam detinent cædem, exitus pugnantium mors est ferro et ignores geritur. Hæc fiunt dum vacat arena.” (Sen., Epistolæ ad Lucilium, 7.) [217] See Photos., Nos. 3273, 3274, and Plates XXIII., XXIV. [218] “Prima dicte mihi, summa dicende Camœna, Spectatum, satis et donatum jam rude quæris, Mæcenas, iterum antiquo me includere ludo.” (Horatii Epist., lib. i. 1.) [219] “Dum peteret pars hæc Myrinum, pars illa Triumphum; Promisit pariter Cæsar utrâque manu.” (Martiali de Spectaculis, Epig. 20.) [220] “Fuerunt sub Gordiano Romæ elephanti triginta et duo, gladiatorum Fisculium paria mille.” (Julii Capitolini Gordianus tertius.) [221] Suetonii Titus, c. 9. [222] “Jam ad spectaculum supplicii nostri populus convenerat: jam ostentata per arenam periturorum corpora mortis suæ _pompam_ duxerant.” (Quinctil., Decl. 9.) [223] Lampridii Commodus Antoninus, 16. [224] “Contra consuetudinem (Commodus) pænulatos jussit spectatores, non togatos ad munus convenire, quod funeribus solebat, ipse in pullis vestimentis præsidens. Galea ejus per portam Libitinensem elata est.” (Lampridii Commodus Antoninus, ap. Script. Hist. Aug., c. 16.) This circumstance is also mentioned by Dio Cassius, as quoted previously. [225] “Inter carnifices et fabros Sandapilarum.” (Juvenal, Sat. viii. 175.) [226] “Ruinart Acta Martyrum Sincera.” (ap. Grævii Thesaurus, tom. ix.) [227] “Non omnis moriar, multaque pars mei Vitabit Libitinam.” (Horatii Odæ, lib. iii. ode 30.) [228] “Effert uxores Fabius, Christilla maritos, Funereamque toris quassat uterque facem. Victores committe, Venus, quos iste manebit Exitus, una duos ut Libitina ferat.”