v. 684. _How Frauncis Petrarke, &c._] “Vidi Aquensem Caroli sedem, & in templo marmoreo verendum barbaris gentibus illius principis sepulchrum, vbi fabellam audiui, non inamœnam cognitu, a quibusdam templi sacerdotibus, quam scriptam mihi ostenderunt, & postea apud modernos scriptores accuratius etiam tractatam legi, quam tibi quoque ut referam incidit animus: ita tamen, ut rei fides non apud me quæratur, sed (vt aiunt) penes auctores maneat. Carolum Regem quem Magni nomine [_ed. Bas._ cognomine] æquare Pompeio & Alexandro audent, mulierculam quandam perdite & efflictim amasse memorant, eius blanditiis eneruatum, neglecta fama (cui plurimum inseruire consueuerat) & posthabitis regni curis, aliarum rerum omnium & postremo suiipsius oblitum, diu nulla prorsus in re nisi illius amplexibus acquieuisse, summa cum indignatione suorum ac dolore. Tandem cum iam spei nihil superesset (quoniam aures regias salutaribus consiliis insanus amor obstruxerat), fœminam ipsam malorum causam insperata mors abstulit, cuius rei ingens primum in regia sed latens gaudium fuit: deinde dolore tantum priore grauiore, quantum fœdiori morbo correptum regis animum videbant, cuius nec morte lenitus furor, sed in ipsum obscœnum cadauer & exangue translatus est, quod balsamo & aromatibus conditum, onustum gemmis, & velatum purpura, diebus ac noctibus tam miserabili quam cupido fouebat amplexu. Dici nequit quam discors & quam male se compassura conditio est amantis ac regis: nunquam profecto contraria sine lite iunguntur. Quid est autem regnum, nisi iusta & gloriosa dominatio? Contra quid est amor, nisi fœda seruitus & iniusta? Itaque cum certatim ad amantem (seu rectius ad amentem) Regem, pro summis regni negotiis legationes gentium, præfectique & prouinciarum præsides conuenirent, is in lectulo suo miser, omnibus exclusis & obseratis foribus, amato corpusculo cohærebat, amicam suam crebro, velut spirantem responsuramque compellans, illi curas laboresque suos narrabat, illi blandum murmur & nocturna suspiria, illi semper amoris comites lachrymas instillabat, horrendum miseriæ solamen, sed quod vnum ex omnibus Rex alioquin (vt aiunt) sapientissimus elegisset. Addunt fabulæ quod ego nec fieri potuisse nec narrari debere arbitror. Erat ea tempestate in aula Coloniensis Antistes, vir, vt memorant, sanctitate & sapientia clarus, necnon comis, et consilii Regii prima vox, qui domini sui statum miseratus, vbi animaduertit humanis remediis nihil agi, ad Deum versus, ilium assidue precari, in illo spem reponere, ab eo finem mali poscere multo cum gemitu: quod cum diu fecisset, nec desiturus videretur, die quodam illustri miraculo recreatus est: siquidem ex more sacrificanti, & post deuotissimas preces pectus & aram lachrymis implenti, de cœlo vox insonuit, Sub extinctæ mulieris lingua furoris Regii causam latere. Quo lætior, mox peracto sacrificio, ad locum vbi corpus erat se proripuit, & iure notissimæ familiaritatis regiæ introgressus, os digito clam