Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
History
Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
Folklore -- Hawaii; Hawaii -- Social life and customs; Hawaiian language -- Texts; Legends -- Hawaii
A hiki o Aukelenuiaiku i ka moana i make ai ke keiki, me na kaikuaana,
nini iho la ia i ka wai ola i loko o ke kai a kokoke e pau ka wai, he
hapalua paha ke koe. Ia Aukelenuiaiku e nini ana, ike aku la o
Namakaokahai i ke kane e nini ana i luna o ke kai, aole nae he ola o ke
keiki a me na kaikuaana. Kahea aku la ka wahine: “E Aukelenuiaiku e,
hoi mai.” A hiki mai la o Aukelenuiaiku, olelo aku ka wahine: “Halaoa
oe e ke kane.” Ke ano o ia, mahaoi oe e ke kane. Wahi a ka wahine: “Kai
no o ka imi kau a loaa na’u e hana aku, alaila, ola ko keiki me ou
kaikuaana. Aole ka! O ka hoi mai no kau a hana naaupo; e pau loa aku la
ka wai, aole e ola ko keiki a me ou kaikuaana.”
Eia ka mea hou, ia Aukelenuiaiku i hiki ai ma ka hale, a launa me ka
mea aloha he wahine, mahope olaila, hanau ka laua keiki, oia o
Kauilanuimakaehaikalani. Elua ano o ke keiki, he ano akua, a he ano
kanaka. Ma ke ano o ua keiki la, he pohaku mai luna o ke poo a lalo o
na wawae, a ma ke alo hoi, he kanaka mai luna a lalo o ke kino.
I aku o Namakaokahai i ke kane: “Ho mai na’u e hoola ko keiki, a me ou
mau kaikuaana.” Ae mai la o Aukelenuiaiku. Holo aku la lakou a ka moana
i make nui ai, lana iho la lakou i laila. Olelo aku ka wahine i ke
kane: “E ninini iho oe i ka wai ola a ka poho o ko lima, na’u ia e
lalau a kapi aku i luna o ke kai.” Mahope o keia olelo, hooko iho la o
Aukelenuiaiku. Lalau aku la o Namakaokahai me ka manamana o kona lima a
kapi ae la, a pau ke kapi ana, hoi mai la lakou me ka nana ole i hope,
a pae i uka. Alaila, huli aku la lakou a nana i hope, aia hoi e ku mai
ana ka moku ia manawa, a e pii ana na kanaka i luna o na kia, e
lawelawe ana i ke kaula me na pea.
Mahope nae o ka pae ana o Aukelenuiaiku ma i uka, olelo aku o
Aukelenuiaiku i ka laua keiki ponoi me Namakaokahai, oia o
Kauilanuimakaehaikalani: “E! i pae mai ou makuakane me ko kaikuaana, a
i hakaka olua ea, mai olelo ino oe, no ka mea, he keiki leo kapu, he
keike punahele, pane ka leo, make ke kanaka, kau i ka lele, no ka mea,
o’u kaikuaana la, he manene wale ke lohe i na olelo pono ole, nolaila,
e noho malie loa oe, mai pane iki, o ka noho oluolu ko olua pono, pela
hoi makou, ko olua mau makua.” Ma keia mau olelo a ka makuakane, he ae
wale no ka ke keiki.
Ia Aukelenuiaiku e olelo ana no ke keiki, pae mai la na kaikuaana a me
ke keiki i uka o ka aina. Uwe iho la lakou a pau me ke aloha, hoi aku
la a ka hale noho iho la. Mai ka make ana, a ke ola hou ana, ekolu
makahiki ka loihi. Mahope o ko lakou hui ana, haawi aku o Aukelenuiaiku
i ka aina a pau i na kaikuaana.
Eia ka lua, o ka wahine o Namakaokahai, haawi aku la ia i kona mau
kaikuaana, o lakou ka mea mana maluna o ka wahine, me lakou ka moe ana,
ka hele ana, ka noho ana. Penei ke ano o ka wahine i na kaikuaana;
hookahi po, hookahi ao, e moe ai me kekahi kaikuaana, pela a pau like
lakou, aka, o ko lakou mua loa, oia o Kekamakahinuiaiku ke kaikuaana
huhu o Aukelenuiaiku, elua ona po, elua ao e moe ai me ka wahine a
lakou, alaila pau.
Public-domain text, read in full here on John Shaqi.
Reviews
Reviews
No reviews yet
Be the first to share your thoughts on this work.
Elsewhere in the archive
Join the Discussion
Join the discussion
Sign in to leave a comment or review.
Sign InorCreate an account