Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
History
Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
Folklore -- Hawaii; Hawaii -- Social life and customs; Hawaiian language -- Texts; Legends -- Hawaii
Ia manawa, olelo aku la ke kahuna nui ia Kunaka laua o Kila: “Ua hewa
ka aha, a o hoi he wa a malamalama ae, lele wale ka aha, o ka maikai no
la hoi ia; nolaila, aole he kanaka o ka lele i keia la.” Aka ua manao
mua no o Kila e hewa ana no ka aha, no ka mea, aole he manao ona e make
ana o Kaialea.
Ia kakahiaka, komo ae la o Kila me Kunaka, a lawe ae la o Kila i kona
mau makuahine, i loko o ka heiau. Ma ka puka ana ae o ka la, lawe ia
mai la o Kaialea, a me kekahi mau kaikuaana ona, e paaia ana ma ka lima
o na ilamuku. Laweia mai la a kukulu ma ke kumu o ka lele. Ia manawa,
hele mai la o Kila a ku ma ka anuu, a hoike mai la ia ia iho i mua o
kona mau kaikuaana, a me na makuahine, a me na lii, a me na mea a pau.
Ia manawa a Kila e ku la, ku mai la na makuahine a nonoi mai la ia
Kila: “Eha a maua mau keiki e make ana i keia la, i ewalu mau moepuu
mahope o lakou, a o maua, umi moe puu.” Ia manawa, aole i hoolohe aku o
Kila ma ka laua olelo, no ka mea, ua manao no o Kila aole e make ana.
Ia Kila ma ka anuu, huli pono aku la o Kila ma ke alo ponoi o kona mau
kaikuaana, a olelo aku la:
“Owau no keia o Kila i uka, o Kila i kai, o Kila-pa-Wahineikamalanai, o
kama wau a Moikeha. Ua kuhi wau ua pau ko oukou manao lokoino ia’u,
aole ka, laweia mai wau e oukou a haalele maanei, hoi malu aku oukou,
kahea aku wau mahope; a hala aku oukou, noho hoopilimeaai aku wau
malalo o na kamaaina o Waipio nei, ma ka na kamaaina olelo e mahiai,
malaila wau e hoolohe ai, olelo mai e kahuumu, malaila wale aku no wau;
olelo mai e pii i ka wahie i kela pali (Puaahuku) pii aku no wau; pela
mau ko’u noho hoomanawanui ana, a loaa ko’u makua o ia nei (Kunaka),
pau ko’u noho hoopilimeaai ana, loaa ia’u ko pono nui; e ole e
hoomanawanui malalo o na kamaaina, loaa keia pono a oukou e ike nei. Ua
pono no la hoi ia, ina owau ka oukou i hana ino, aole, lawe malu ia aku
e oukou ko onei keiki punahele, a pepehiia e oukou, me ko oukou olelo
aku i ko kakou mau makuahine, owau ia mau lima, ua pau i ka mano. Aole
o keia hana ana a oukou, ua pakele oukou ia’u, o ka oukou pepehi ana i
ko Waipio keiki kamaaina nei, aole oukou e pakele ia’u, aia no i ka poe
nana ke keiki ko oukou ola, a me ko oukou make.”
Ia manawa ike ia ae la o Kila he keiki alii, a mihi iho la na kamaaina
ana i noho hoopilimeaai aku ai.
Mahope iho o ko Kila hoike ana iaia i mua o kona mau makua a me na mea
a pau, loaa iho la ia Hooipoikamalanai ma ka hewa o kana mau keiki;
alaila kena koke ae la laua e kau aku i ka laua mau keiki hanau mua ma
ka lele i hoomakaukau ia no lakou, a e hooko aku i ka make maluna o
kana mau keiki. A no ia mea, kaliia iho la ko lakou make a kekahi la
ae, ma ia po ana iho, noonoo iho la o Kila i mea e pakele ai kona mau
kaikuaana i ka make. Aka ua maopopo no ia Kila, aole e make ana.
Public-domain text, read in full here on John Shaqi.
Reviews
Reviews
No reviews yet
Be the first to share your thoughts on this work.
Elsewhere in the archive
Join the Discussion
Join the discussion
Sign in to leave a comment or review.
Sign InorCreate an account