Cap^m. xiii. A dextrisque nouam me tunc vidisse putabam Troiam, que vidue languida more fuit: 880 Que solet ex muris cingi patuit sine muro, Nec potuit seras claudere porta suas.[226] Mille lupi mixtique lupis vrsi gradientes A siluis statuunt vrbis adire domos: Non erat in terris monstrosum quicquid abortum, Seu genus, vnde furor ledere posset humum, Quin venit et creuit, spersus velut imber ab austro, Qualibet ex parte parsque furoris adest. Tunc in aperta loca que monstra prius latuerunt Accedunt, paribus suntque recepta suis: 890 Belua vasta, ferox, siluis que palustribus exit, Qui tantum rabie non furit, immo fame; Plus tamen ex rabie dispersam seuit in urbem,[227] Que stupet ignotum tale venire malum. Agresti furia iurat siluestris, vt vno Legibus excussis iura furore ruent: Tantus adest numerus seruorum perdicionis, Cingere quod murus vix valet vllus eos. Cum furor vrget opus, remanet moderacio nulla, Set magis in vetitum quodlibet ipse ruit: 900 Sponte sua properant, nichil est prohibere volentes, Sic valet inceptam tollere nemo viam: Omnia traduntur, postes reserauimus hosti, Et fit in infida prodicione fides. Vt fremit acer equs, qui bellicus ere sonoro Saltat, et ignorat proximiora mala, Sic fera rusticitas incircumspecta malorum Incipit, et finem non videt inde suum: Victricem repetit dextre coniungere dextram Concio seruilis, quam furor omnis habet. 910 Sic adeunt vrbem turbe violenter agrestes, Et maris vt fluctus ingrediuntur eam. O quam magna nimis res et spectabile mirum Creuit in introitu de nouitate mali! Aula palentina grandis mutatur in vrbe, Omnis et in formam vertitur ipsa case; Atque casas minimas subito mutauit in aulas Sors, que iudiciis tunc fuit egra magis. Ecce Iouis festiua dies de Corpore Cristi, Cum furor accinxit vrbis vtrumque latus:[228] 920 Precedens alios Capitaneus excitat vnus Rusticus, vt cuncti consequerentur eum. Ipse viris multis prefultus conterit vrbem, Ense necat ciues, concremat igne domos: Non solus cecinit, set secum milia traxit, Involuitque malo milia multa suo; Colligit os rabiem seueque cupidine cedis Auribus in vulgi concinit, ‘Vre, feri.’ Que via salua fuit, furit ignibus impetuosa, Quo longum castrum ductile nescit iter; 930 Baptisteque domus, sponso viduata, per ensem Corruit, et flammis mox fuit illa cinis; Flagrabant sancte sceleratis ignibus edes, Mixtaque fit flamme flamma proterua pie. Attoniti flebant trepido de corde ministri, Abstulerat vires corporis ipse timor. Qui fera terribili iaculatur fulmina dextra, Iussit vt igne polus torqueat orbis humum. Si qua domus mansit poteratque resistere tanto Indeiecta malo, dat pia vota deo. 940