At enim inquiunt, hanc daemones potestatem in gentibus obtinebant, ut eas diis servientes illuderent. Silete, imperitissimi[317] homines, ne dicam sceleratissimos, qui fabulis vestris tale semper velamentum obtenditis! Non desiderat sinceritas Christiana patrocinium falsitatis; satis per se, superque sua ipsius luce ac veritate defenditur, sine istis commenticiis ac praestigiosis fabellis, in Deum, in Christum, in Spiritum Sanctum contumeliosissimis. Siccine Deus arbitrio daemonum[318] tradiderat genus humanum, ut tam manifestis, tam imperiosis miraculis seducerentur;[319] ut propemodum posset iniustitiae[320] accusari, qui oves lupis commisisset, et homines magnam errorum suorum haberent excusationem? Quod si tantum olim licebat daemonibus, et nunc apud infideles vel magis liceret; quod minime videmus, nec ullae ab eis huiusmodi fabulae proferuntur. Tacebo de aliis populis; dicam de Romanis, apud quos paucissima miracula feruntur, eaque vetusta atque incerta. Valerius Maximus ait hiatum illum terrae in medio foro, cum se in eum Curtius armatum adacto equo immisisset, iterum coisse inque pristinam formam continuo revertisse. Item Iunonem Monetam, cum a quodam milite Romano captis Veiis per iocum interrogata esset, an Romam migrare vellet, respondisse velle. Quorum neutrum Titus Livius sentit et prior auctor et gravior. Nam et hiatum permansisse vult, nec tam fuisse subitum quam vetustum, etiam ante conditam urbem, appellatumque Curtium lacum quod in eo delituisset Curtius Mettius Sabinus Romanorum fugiens impressionem; et Iunonem annuisse, non respondisse, adiectumque fabulae postea vocem reddidisse. Atque de nutu quoque palam est illos esse mentitos, vel quod motum simulacri, avellebant autem illud, interpretati sunt sua sponte esse factum, vel qua lascivia hostilem et victam et lapideam deam interrogabant, eadem lascivia annuisse finxerunt. Tametsi Livius[321] inquit non annuisse, sed milites quod annuisset exclamasse. Quae tamen boni scriptores non defendunt facta, sed dicta excusant. Nam prout idem Livius ait; “Datur haec[322] venia antiquitati, ut miscendo humana divinis primordia urbium augustiora faciat.” Et alibi: “Sed in rebus tam antiquis si qua similia veri sunt pro veris accipiantur, satis habeam. Haec[323] ad ostentationem scenae gaudentis miraculis aptiora quam ad fidem; neque affirmare neque refellere est operae pretium.”[324] Terentius Varro, his duobus et prior et doctior et, ut sentio, gravior auctor, ait triplicem historiam de lacu Curtio a totidem auctoribus proditam; unam a Proculo, quod is lacus ita sit appellatus a Curtio, qui se in eum deiecit; alteram a Pisone, quod a Mettio Sabino; tertiam a Cornelio, cuius rei socium addit Luctatium, quod a Curtio consule, cui collega fuit M. Genutius.[325]