Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
History
Fornander collection of Hawaiian antiquities and folk-lore, Volume 1 (of 3) : $b The Hawaiians' account of the formation of their islands and origin of their race, with the traditions of their migrations, etc., as gathered from original sources
Folklore -- Hawaii; Hawaii -- Social life and customs; Hawaiian language -- Texts; Legends -- Hawaii
Puka ae la ka la a mahana, oia paha ka hora ewalu, hiki mai la ua mau
wahi elemakule nei, o Nunu a me Kakohe. A hiki mai la laua ma kahi o
Kaoleioku, nana iho la laua i ka mehameha a me ke anoano kanaka ole,
kahea mai la ua mau elemakule nei: “Mehameha na hale ua o Kaoleioku,
aohe maaloalo kanaka iki.”
Ia laua e kahea ana, lohe aku la o Umi i keia leo, kahea aku la o Umi
ia laua: “E komo mai olua maloko nei, aohe kanaka o ko makou wahi nei,
ua pau aku nei na kanaka me Kaoleioku i ke kuahiwi i ka mahiai. Owau
wale iho nei no koe, i hoonoho ia iho nei au i kanaka no olua e hiki
mai ai.” Ma keia leo kahea a Umi ia laua, komo mai la laua i loko.
A ike o Umi ua komo laua i loko, puka aku la ia a waho, lalau iho la i
ka pauku wahie, amo ae la a kiekie i luna, hahau iho la i lalo i ka ili
o ka honua, a naha liilii ae la. Hoa iho la o Umi i ke ahi, a nui ae la
ka uwahi, no ka nui o ka pulupulu i hoolako ia, nolaila nui loa ka
uwahi, a ike ole na wahi elemakule i ke kau ana o ka wahie. Hopu aku la
o Umi i ka puaa, a alala iho la, hookuu ia aku la no aole i make. O
kahi i hookuu ia ai ka puaa, ma kahi nui o ka uwahi. A pau ka a ana o
ka pulupulu, kalua iho la keia o ka mauu wale no. A nalo ka umu, kii
aku la o Umi i ka pu awa, a huhuki ae la a hemo.
A ike o Nunu laua o Kakohe i keia mau hana a Umi, i aku kekahi i
kekahi: “Ina me neia ka hanai a Kaoleioku, ola na iwi. Kai ke kanaka
ikaika i keia.” O ke kumu o ko laua mahalo ana, o ka naha o ka pauku
ohia i ka hahau hookahi ana, o ka hikiwawe o ke kalua puaa ana, o ka
huhuki ana i ka pu awa.
A huhuki o Umi i ka pu awa, a hemo ae la, hoi ae la ia a ma kekahi aoao
o ka hale a ua mau elemakule la e noho ana, wawahi iho la a liilii,
kukulu ke kanoa, a waiho iho la i ka awa i wali mua i loko o ke kanoa.
Kii aku la o Umi i ka puaa i kalua mua ia, ma kahi o ka umu ana i kalua
hope iho ai, huai ae la o Umi, a lawe mai la i mua o ua mau elemakule
nei. Ua hele a moa lea loa ka puaa. Ia Umi e huai ana, i aku o Nunu ia
Kakohe: “Hikiwawe ka moa o ka puaa, o ke kalua ana aku nei no la.”
A waiho ka puaa, kii aku la o Umi i ka awa, a nini iho la i mua o ua
mau elemakule nei; elua apu awa. Haawi aku la o Umi i ua mau wahi
elemakule nei, inu ae la laua, a pau, ai iho la i ka puaa, mahope o ka
ai ana, ooki mai la ka ona o ka awa ia laua, a waiho iho la laua me ka
ona. Hina aku la kekahi ma kahi moe a waiho, o kekahi hoi ma ka paia o
ka hale. Lalau iho la o Umi, a hapai ae la i ka mea i hina ma ka paia,
a hoihoi ae la ma kahi moe.
A moe laua, pii aku la o Umi i o Kaoleioku, ma ke kuahiwi, kahi a lakou
e mahiai ana me na kanaka a pau loa.
A hiki o Umi, ninau mai la o Kaoleioku: “Ua hiki mai na elemakule?” Ae
aku o Umi: “Ae. Ua hiki mai laua, a ua hoomakaukau aku nei au i na mea
a pau au i kauoha mai ai, a ua ona ua mau elemakule la, haalele aku nei
au e moe ana.”
Public-domain text, read in full here on John Shaqi.
Reviews
Reviews
No reviews yet
Be the first to share your thoughts on this work.
Elsewhere in the archive
Join the Discussion
Join the discussion
Sign in to leave a comment or review.
Sign InorCreate an account