[Sidenote: Oregus a Templarijs proditus.] In ipsius translatione ipsa ciuitas restaurabatur, et firmabatur multo honorificentius, et fortius destructione sua, quae per Carolum magnum Regem Franciae antea fuit plene annihilata, dum Ogerus dux Danorum praefatus in ea tenebatur captiuus, quem Templarij ad filios Brehir Regis Sarracenorum cum traditione vendiderant, eo quod ipse Ogerus dictum Brehir in proelio occiderat, iuxta Lugdunum Franciae ciuitatem. Et si quando nationis alterius quis ad legem conuertitur Sarracenorum, dum a flamine eorum recipiendus est, dicit et facit eum Dei nuncium, et repetit sic: Laellech ella alla Mahomet zoyzel alla heth: quod valet tantum: Non est Deus nisi vnus, et Mahomet fuit eius nuncius. CAPVT. 23. De colloquio Authoris cum Soldano. Finaliter Sarraceni ponunt Iudaeos malos, eo quod legem Dei violauerunt sibi missam, et commissam per Mosem. Et a simili probant Christianos malos, quod non seruant legem Euangelij Christi, quam seruandam susceperint. [Sidenote: Error eorum qui putant vnumquemque in sua religione posse beari.] Inest enim ijs falsa persuasio ita vt putent vnumquemque in ea qua natus est secta posse beari, si susceptam seruauerit illibate: ideoque probant ab opposito se esse bonos, quia, sicut dicunt, obseruant scripta legis praecepta et ceremonias sancti libri sui a Deo sibi transmissi per beatum nuncium suum Mahomet. Vnde et ego non tacebo quid mihi contigit. Dominus Soldanus quodam die in castro, expulsis omnibus de camera sua, me solum retinuit secum tanquam pro secreto habendo colloquio. [Sidenote: Colloquium Soldani cum Mandeuillo.] Consuetum enim est ijs eijcere omnes tempore secretorum: qui diligenter a me interrogauit qualis esset gubernatio vitae in terra nostra, breuiter respondebam, bona, per Dei gratiam, qui recepto hoc verbo dixit ita non esse. [Sidenote: Reprehensio Sacerdotum.] Sacerdotes (inquit) vestri, qui seipsos exhibere deberent alijs in exemplum, in malis iacent actibus, parum curant de Templi seruitio: habitu et studijs se conformant mundo: se inebriant vino, continentiam infringentes, cum fraude negotiantes, ac praua principibus consilia ingerentes. [Sidenote: Reprehensio vulgi iustissima.] Communis quoque populus, dum festus diebus intendere deberent deuotioni in templo, currit in hortis, in spectaculis, in tabernis vsque ad crapulam, et ebrietatem, et pinguia manducans et bibens, ac in bestiarum morem, luxuriam prauam exercens. [Sidenote: Vestimentorum varietas reprehensa.] In vsura, dolo, rapina, furto, detractione, mendacio et periurio viuunt plures eorum euidenter, ac si qui talia non agant, vt fatui reputantur, et pro nimia cordis superbia nesciunt ad libitum excogitare, qualiter se velint habere, mutando sibi indumenta, nunc longa, nunc curta nimis, quandoque ampla, quandoque stricta vltra modum, vt in his singulis appareant derisi potius quam vestiti: pileos quoque, calceos, caligas, corrigias sibi fabricante