=5.= Inter alia dicta hoc ipsīus fertur ēgregium. Amīcīs 15 enim culpantibus, quod nimium circā omnēs commūnis esset,[169] respondit tālem sē imperātōrem esse prīvātīs, quālēs esse sibi imperātōrēs prīvātus optāsset. Post ingentem igitur glōriam bellī domīque quaesitam ē Perside rediēns apud Seleuciam Isauriae prōfluviō ventris exstinctus est. Obiit 20 autem aetātis annō sexāgēsimō tertiō, mēnse nōnō, diē quārtō, imperiī nōnō decimō, mēnse sextō, diē quīntō decimō. Inter Dīvōs relātus est sōlusque omnium intrā urbem sepultus est. Ossa conlāta in urnam auream in forō, quod aedificāvit, sub columnā posita sunt, cūius altitūdō CXLIV 25 pedēs habet. Hūius tantum memoriae dēlātum est ut ūsque ad nostram aetātem nōn aliter in senātū prīncipibus acclāmētur, nisi ‘Fēlīciōr Augustō,[170] meliōr Trāiānō.’ Adeō in eō glōria bonitātis obtinuit, ut vel adsentantibus vel 76 vērē laudantibus occāsiōnem māgnificentissimī praestet exemplī. _Hadrian Emperor, 117-138 A.D._ =6.= Dēfūnctō Trāiānō Aelius Hadriānus creātus est prīnceps, sine aliquā quidem voluntāte Trāiānī, sed operam dante Plōtīnā, Trāiānī uxōre; nam eum Trāiānus, quamquam 5 cōnsōbrīnae suae fīlium, vīvus nōluerat adoptāre. Nātus et ipse Ītalicae in Hispāniā. Quī Trāiānī glōriae invidēns statim prōvinciās trēs relīquit, quās Trāiānus addiderat, et dē Assyriā, Mesopotamiā, Armeniā revocāvit exercitūs ac fīnem imperiī esse voluit Euphrātēn. Idem dē Dāciā facere 10 conātum amīcī dēterruērunt, nē multī cīvēs Rōmānī barbarīs trāderentur, proptereā quia Trāiānus victā Dāciā ex tōtō orbe Rōmānō īnfīnītās eō cōpiās hominum trānstulerat ad agrōs et urbēs colendās. Dācia enim diūturnō bellō Decibalī virīs fuerat exhausta. 15 =7.= Pācem tamen omnī imperiī suī tempore habuit, semel tantum per praesidem dīmicāvit. Orbem Rōmānum circumiit; multa aedificāvit. Fācundissimus Latīnō sermōne, Graecō ērudītissimus fuit. Nōn māgnam clēmentiae glōriam habuit, dīligentissimus tamen circā aerārium et mīlitum 20 disciplīnam. Obiit in Campāniā māior sexāgenāriō, imperiī annō vīcēsimō prīmō, mēnse decimō, diē vīcēsimō nōnō. Senātus eī tribuere nōluit dīvīnōs honōrēs, tamen cum successor ipsīus T. Aurēlius Antōnīnus Fulvius hōc vehementer exigeret, etsī ūniversī senātōrēs palam resisterent, tandem 25 obtinuit. _Antoninus Pius Emperor, 138-161 A.D._