“Age vero, putasne hinc fore qui tibi bellis occupato esse auxilio aut velint aut sciant? Ita ab armis atque ab omni re bellica abhorrentes erunt qui praeficientur militibus atque urbibus, ut ille qui praeficit. Quid, nonne hunc tam imperitum regnandi et iniuriae facilem aut Romanae legiones aut ipsae provinciae[69] spoliare tentabunt, ut quem sperabunt vel non repugnaturum, vel poenas non repetiturum? Credo, me hercule, ne unum quidem mensem illos in officio mansuros, sed statim et ad primum profectionis tuae nuntium[70] rebellaturos. Quid facies? Quid consilii capies, cum duplici atque adeo multiplici bello urgebere? Nationes quas subegimus continere vix possumus; quomodo illis accedente ex liberis gentibus bello resistetur? “Tu, Caesar, quid ad te spectet ipse videris. Nobis autem haec res non minus quam tibi curae esse debet. Tu mortalis es: Imperium populi Romani decet esse immortale, et quantum in nobis est erit, neque Imperium modo, verum etiam pudor. Scilicet quorum religionem contemnimus eorum accipiemus imperium, et, principes orbis terrarum, huic contemptissimo homini serviemus! Urbe a Gallis capta, Romani senes demulceri sibi barbam a victoribus passi non sunt: nunc sibi tot senatorii ordinis, tot praetorii, tot tribunicii,[71] tot consulares, triumphalesque viri eos dominari patientur, quos ipsi tamquam[72] servos malos omni contumeliarum genere suppliciorumque affecerunt! Istine homines magistratus creabunt, provincias regent, bella gerent, de nobis sententias capitis ferent? Sub his nobilitas Romana stipendia faciet, honores sperabit, munera assequetur? Et quod maius quodque altius penetret vulnus accipere possumus? Non ita putes, Caesar, Romanum degenerasse sanguinem ut istud passurus sit aequo animo et non quavis ratione devitandum existimet: quod medius fidius neque mulieres nostrae[73] sustinerent, sed magis se una cum dulcibus liberis sacrisque penatibus concremarent, ut non Carthaginienses[74] feminae[75] fortiores fuerint quam Romanae. “Etenim, Caesar, si regem te delegissemus, haberes tu quidem magnum de Imperio Romano agendi arbitrium, sed non ita ut vel minimum de ipsius imminueres maiestate, alioquin qui te fecissemus regem, eadem facultate abdicare te regno iuberemus—nedum posses regnum dividere, nedum tot provincias[76] alienare, nedum ipsum regni caput peregrino atque humillimo homini addicere. Canem ovili praeficimus;[77] quem si lupi mavult officio fungi, aut eicimus aut occidimus. Nunc tu, cum diu canis officio in ovili Romano defendendo sis functus, ad extremum in lupum nullo exemplo converteris?